ในโลกที่เราคุ้นเคย อาจจะมีการแบ่งเพศอย่างชัดเจนแค่ชายและหญิง แต่ความเป็นจริงแล้ว เพศเป็นเรื่องที่ซับซ้อนและหลากหลายกว่านั้นมาก หนึ่งในคำที่เราได้ยินกันบ่อยขึ้นคือ Non-Binary แล้ว Non-Binary คืออะไรกันแน่? มาทำความเข้าใจเรื่องนี้ไปพร้อมๆ กันเลย

Non-Binary คืออะไร?

Non-Binary คือคำที่ใช้เรียกกลุ่มคนที่ไม่นิยามตัวเองว่าเป็นเพศชายหรือเพศหญิงอย่างชัดเจน พวกเขาอาจจะรู้สึกว่าตัวเองอยู่ระหว่างสองเพศ, ไม่มีเพศ, หรือมีเพศที่แตกต่างไปจากเพศชายและหญิงที่สังคมกำหนดไว้

คำว่า Non-Binary เป็น umbrella term หรือคำที่ใช้ครอบคลุมอัตลักษณ์ทางเพศที่หลากหลาย ซึ่งแต่ละคนก็มีประสบการณ์และความรู้สึกที่แตกต่างกันไป

สิ่งสำคัญคือ Non-Binary ไม่ใช่เรื่องของรสนิยมทางเพศ (Sexual Orientation) แต่เป็นเรื่องของอัตลักษณ์ทางเพศ (Gender Identity) ซึ่งหมายถึงความรู้สึกภายในของคนๆ นั้นเกี่ยวกับเพศของตัวเอง

ความแตกต่างระหว่างเพศโดยกำเนิด อัตลักษณ์ทางเพศ และการแสดงออกทางเพศ

• เพศโดยกำเนิด (Sex Assigned at Birth): คือเพศที่ถูกกำหนดให้ตอนเกิด โดยพิจารณาจากลักษณะทางกายวิภาค
• อัตลักษณ์ทางเพศ (Gender Identity): คือความรู้สึกภายในของคนๆ นั้นเกี่ยวกับเพศของตัวเอง
• การแสดงออกทางเพศ (Gender Expression): คือการแสดงออกภายนอกที่สื่อถึงเพศ เช่น เสื้อผ้า หน้า ผม ท่าทาง

Non-Binary เกี่ยวข้องกับ 'อัตลักษณ์ทางเพศ' ซึ่งอาจจะไม่ตรงกับ 'เพศโดยกำเนิด' หรือ 'การแสดงออกทางเพศ' ที่คนอื่นคาดหวัง

ทำไมถึงต้องมี Non-Binary?

สำหรับบางคน การถูกจำกัดให้อยู่ในกรอบของเพศชายหรือหญิงเป็นเรื่องที่ไม่สบายใจ พวกเขาอาจจะไม่รู้สึกว่าตัวเองเป็นส่วนหนึ่งของเพศใดเพศหนึ่ง หรืออาจจะรู้สึกว่าตัวเองเป็นมากกว่าหนึ่งเพศ

Non-Binary เป็นการเปิดโอกาสให้คนเหล่านั้นได้นิยามตัวเองได้อย่างอิสระ และแสดงออกถึงความเป็นตัวเองได้อย่างแท้จริง โดยไม่ต้องถูกจำกัดด้วยกฎเกณฑ์ทางสังคม

การมีอยู่ของ Non-Binary ทำให้เราได้ตั้งคำถามกับความเชื่อเดิมๆ เกี่ยวกับเรื่องเพศ และเปิดใจรับฟังความหลากหลายของผู้คนมากขึ้น

Non-Binary กับความหลากหลายทางเพศ

Non-Binary เป็นส่วนหนึ่งของความหลากหลายทางเพศ (Gender Diversity) ที่สะท้อนให้เห็นว่าเพศไม่ใช่เรื่องที่ตายตัว แต่เป็นสิ่งที่เปลี่ยนแปลงและแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล

การยอมรับและเข้าใจ Non-Binary เป็นการสร้างสังคมที่เปิดกว้างและเคารพซึ่งกันและกันมากขึ้น ทำให้ทุกคนสามารถใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุขและเป็นตัวของตัวเอง

Non-Binary มีกี่ประเภท?

อย่างที่บอกไปว่า Non-Binary เป็น umbrella term ที่ครอบคลุมอัตลักษณ์ทางเพศที่หลากหลาย ดังนั้นจึงไม่มีประเภทที่ตายตัว แต่มีคำที่ใช้เรียกอัตลักษณ์ต่างๆ ดังนี้:

• Agender: ไม่รู้สึกว่ามีเพศ
• Genderfluid: เพศเปลี่ยนแปลงไปตามช่วงเวลา
• Bigender: มีสองเพศ
• Demigender: รู้สึกว่ามีส่วนหนึ่งของเพศใดเพศหนึ่ง

นอกจากนี้ยังมีอัตลักษณ์อื่นๆ อีกมากมาย และแต่ละคนก็อาจจะนิยามตัวเองด้วยคำที่แตกต่างกันไป สิ่งสำคัญคือการเคารพการตัดสินใจของแต่ละคนในการเลือกใช้คำที่เหมาะสมกับตัวเอง

คำศัพท์ที่ควรรู้เกี่ยวกับ Non-Binary

• Pronouns: คำสรรพนามที่ใช้เรียกแทนตัวเอง (เช่น they/them, he/him, she/her) การถาม pronouns ของคนที่เราคุยด้วยเป็นการแสดงความเคารพ
• Gender-affirming care: การดูแลสุขภาพที่สนับสนุนอัตลักษณ์ทางเพศของบุคคล เช่น การใช้ฮอร์โมน การผ่าตัด
• Deadnaming: การเรียกชื่อเดิมของบุคคล (ก่อนเปลี่ยนชื่อ) โดยไม่ได้รับอนุญาต ถือเป็นการไม่เคารพ

จะรู้ได้อย่างไรว่าใครเป็น Non-Binary?

เราไม่สามารถรู้ได้ว่าใครเป็น Non-Binary จากรูปลักษณ์ภายนอก สิ่งที่ดีที่สุดคือการสอบถามอย่างสุภาพ

หากไม่แน่ใจ ให้ใช้ pronouns ที่เป็นกลางทางเพศ (they/them) จนกว่าจะได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง

อย่าตัดสินคนจากรูปลักษณ์ภายนอก และเปิดใจรับฟังเรื่องราวของพวกเขา

การสื่อสารกับเพื่อน Non-Binary

• ใช้ pronouns ที่ถูกต้อง: หากไม่แน่ใจ ให้ถามอย่างสุภาพ
• หลีกเลี่ยงการใช้คำที่ระบุเพศ: เช่น 'ladies and gentlemen' ให้ใช้คำที่เป็นกลางแทน
• รับฟังและเรียนรู้: พยายามทำความเข้าใจมุมมองของเพื่อน Non-Binary

การสนับสนุนเพื่อน Non-Binary

การสนับสนุนเพื่อน Non-Binary สามารถทำได้หลายวิธี เริ่มจากการรับฟังและทำความเข้าใจ

ปกป้องพวกเขาจากความรุนแรงและการเลือกปฏิบัติ และสนับสนุนให้พวกเขามีสิทธิและโอกาสที่เท่าเทียมกับคนอื่นๆ

เป็นกระบอกเสียงให้กับพวกเขา และช่วยสร้างสังคมที่เปิดกว้างและยอมรับความหลากหลาย

สิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำ

• สิ่งที่ควรทำ: ใช้ pronouns ที่ถูกต้อง, รับฟังและเรียนรู้, ปกป้องพวกเขาจากความรุนแรง
• สิ่งที่ไม่ควรทำ: ถามคำถามส่วนตัวที่ไม่จำเป็น, ตัดสินพวกเขาจากรูปลักษณ์ภายนอก, บังคับให้พวกเขาเปิดเผยอัตลักษณ์ทางเพศ

Non-Binary กับกฎหมายและสังคมไทย

ในประเทศไทย กฎหมายยังไม่รองรับอัตลักษณ์ Non-Binary อย่างชัดเจน ทำให้คนกลุ่มนี้ยังคงเผชิญกับความท้าทายในการใช้ชีวิตประจำวัน

อย่างไรก็ตาม มีความเคลื่อนไหวจากภาคประชาสังคมและองค์กรต่างๆ ที่พยายามผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางกฎหมายและการยอมรับทางสังคมมากขึ้น

การสนับสนุนและสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับ Non-Binary เป็นส่วนหนึ่งของการสร้างสังคมที่เท่าเทียมและเป็นธรรมสำหรับทุกคน

อนาคตของ Non-Binary ในสังคมไทย

อนาคตของ Non-Binary ในสังคมไทยขึ้นอยู่กับการเปลี่ยนแปลงทางความคิดและความเข้าใจของผู้คน

การศึกษาและการสื่อสารที่ถูกต้องจะช่วยลดอคติและความเข้าใจผิด และนำไปสู่การยอมรับและการอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข

หวังว่าบทความนี้จะช่วยให้ทุกคนเข้าใจ Non-Binary มากขึ้นนะ! ถ้ามีคำถามหรืออยากปรึกษาเรื่องเพศและความหลากหลายทางเพศ สามารถเข้ามาพูดคุยกับพี่ๆ Lovecare Station ได้เสมอนะ พวกเราพร้อมรับฟังและสนับสนุนทุกคนเสมอ!