เคยได้ยินคำว่า Intersex กันไหม? หลายคนอาจจะยังไม่คุ้นเคย แต่กลุ่มคน Intersex ก็เป็นส่วนหนึ่งของสังคมเรานะ พวกเขาเหล่านี้เกิดมาพร้อมกับลักษณะทางเพศที่ไม่ตรงกับนิยามชายหรือหญิงแบบที่เราคุ้นเคยกัน ซึ่งนำไปสู่ประเด็นที่ละเอียดอ่อนและสำคัญมาก นั่นก็คือ การผ่าตัดแปลงเพศในทารก Intersex ที่ยังไม่สามารถตัดสินใจด้วยตัวเองได้

บทความนี้จะพาไปทำความเข้าใจเกี่ยวกับสิทธิของกลุ่ม Intersex และทำไมเราถึงต้องออกมาเรียกร้องให้ยุติการผ่าตัดที่ไม่จำเป็นในทารก Intersex เพื่อให้ทุกคนมีสิทธิที่จะเติบโตและตัดสินใจเลือกเพศของตัวเองเมื่อพร้อม

Intersex คืออะไร? ทำไมต้องทำความเข้าใจ

คำว่า Intersex หมายถึง บุคคลที่เกิดมาพร้อมกับลักษณะทางเพศที่ไม่สามารถจัดว่าเป็นชายหรือหญิงได้อย่างชัดเจน ซึ่งอาจจะมีความหลากหลายของโครโมโซม, อวัยวะเพศ, หรือฮอร์โมนที่ไม่ตรงตามแบบแผนที่เราคุ้นเคย

ความเข้าใจผิดที่พบบ่อยคือ การมองว่า Intersex เป็นเรื่องของเพศที่สาม หรือเป็นภาวะที่ต้องแก้ไข แต่จริงๆ แล้ว Intersex เป็นเพียงความหลากหลายทางธรรมชาติของร่างกายมนุษย์เหมือนกับสีตาหรือส่วนสูงที่แตกต่างกัน

การทำความเข้าใจเรื่อง Intersex จะช่วยลดอคติและการเลือกปฏิบัติ และเปิดโอกาสให้ทุกคนได้เติบโตในสังคมที่ยอมรับความแตกต่างหลากหลาย

ความหลากหลายของ Intersex

• ความแตกต่างของโครโมโซม: เช่น XXY (Klinefelter syndrome) หรือ XO (Turner syndrome)
• ความแตกต่างของอวัยวะเพศ: อวัยวะเพศกำกวม หรือมีทั้งลักษณะของชายและหญิง
• ความแตกต่างของฮอร์โมน: ร่างกายผลิตฮอร์โมนเพศในปริมาณที่ไม่ตรงกับเพศที่กำหนดเมื่อแรกเกิด

ทำไมการผ่าตัดแปลงเพศในทารก Intersex ถึงเป็นปัญหา

ในอดีตและปัจจุบัน ในหลายประเทศรวมถึงประเทศไทย ทารก Intersex มักจะถูกผ่าตัดแปลงเพศเพื่อให้มีลักษณะทางเพศที่ "ชัดเจน" ตามความคาดหวังของสังคม แต่การผ่าตัดเหล่านี้มักเกิดขึ้นโดยที่เด็กยังไม่สามารถให้ความยินยอมได้

ปัญหาของการผ่าตัดแปลงเพศในทารก Intersex คือ การที่เด็กไม่ได้มีส่วนร่วมในการตัดสินใจ และการผ่าตัดอาจส่งผลกระทบต่อสุขภาพร่างกายและจิตใจในระยะยาว

นอกจากนี้ การผ่าตัดอาจไม่สอดคล้องกับอัตลักษณ์ทางเพศของเด็กเมื่อเติบโตขึ้น ทำให้เกิดความทุกข์ทรมานและความไม่พอใจในร่างกายของตัวเอง

ผลกระทบระยะยาวจากการผ่าตัด

• ปัญหาทางร่างกาย: เช่น สูญเสียความรู้สึกทางเพศ, ภาวะมีบุตรยาก, หรือต้องเข้ารับการผ่าตัดแก้ไขเพิ่มเติม
• ปัญหาทางจิตใจ: เช่น ภาวะซึมเศร้า, วิตกกังวล, หรือความไม่พอใจในรูปลักษณ์ของตัวเอง
• ปัญหาทางสังคม: เช่น การถูกตีตรา, การเลือกปฏิบัติ, หรือการถูกกีดกันจากสังคม

สิทธิมนุษยชนที่ถูกละเมิดในการผ่าตัด Intersex

การผ่าตัดแปลงเพศในทารก Intersex ถือเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนหลายประการ เพราะเด็กไม่มีสิทธิในการตัดสินใจเกี่ยวกับร่างกายของตัวเอง

สิทธิที่จะมีสุขภาพที่ดี: การผ่าตัดที่ไม่จำเป็นอาจก่อให้เกิดผลเสียต่อสุขภาพทั้งทางร่างกายและจิตใจ

สิทธิที่จะไม่ถูกเลือกปฏิบัติ: การผ่าตัดเกิดขึ้นจากความเชื่อที่ว่าร่างกาย Intersex เป็นสิ่งผิดปกติที่ต้องแก้ไข

สิทธิที่จะมีชีวิตส่วนตัว: การผ่าตัดอาจส่งผลต่ออัตลักษณ์ทางเพศและการแสดงออกทางเพศของบุคคลนั้น

อนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก (Convention on the Rights of the Child)

อนุสัญญาฯ ระบุว่า เด็กทุกคนมีสิทธิที่จะได้รับการปกป้องจากการปฏิบัติที่โหดร้าย ไร้มนุษยธรรม หรือย่ำยีศักดิ์ศรี และมีสิทธิที่จะมีส่วนร่วมในการตัดสินใจที่ส่งผลกระทบต่อชีวิตของตนเอง

การเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิ Intersex ในระดับโลก

ทั่วโลกมีการเคลื่อนไหวเพื่อเรียกร้องสิทธิของกลุ่ม Intersex ให้ได้รับการยอมรับและเคารพในศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์

องค์กรต่างๆ เช่น OII (Intersex International Organization) และ UN Human Rights ทำงานเพื่อสร้างความตระหนักรู้เกี่ยวกับประเด็น Intersex และผลักดันให้รัฐบาลต่างๆ ออกกฎหมายคุ้มครองสิทธิ

การเคลื่อนไหวเหล่านี้มุ่งเน้นไปที่การยุติการผ่าตัดที่ไม่จำเป็นในทารก Intersex, การส่งเสริมการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม, และการสร้างสังคมที่ยอมรับความหลากหลายทางเพศ

ตัวอย่างความสำเร็จในการเคลื่อนไหว

• ประเทศมอลตา: เป็นประเทศแรกที่ออกกฎหมายห้ามการผ่าตัดแปลงเพศที่ไม่จำเป็นในทารก Intersex
• ประเทศเยอรมนี: อนุญาตให้มีการระบุเพศในสูติบัตรเป็น "หลากหลาย" (diverse) สำหรับทารก Intersex
• หลายประเทศในยุโรป: มีการออกแนวทางการรักษาที่เน้นการดูแลสุขภาพแบบองค์รวมและการตัดสินใจร่วมกันระหว่างแพทย์ ผู้ปกครอง และเด็ก (เมื่อเด็กโตพอที่จะเข้าใจ)

เราจะสนับสนุนสิทธิ Intersex ได้อย่างไร?

เราทุกคนสามารถมีส่วนร่วมในการสนับสนุนสิทธิของกลุ่ม Intersex ได้ ไม่ว่าจะเป็นการเรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับประเด็น Intersex, การพูดคุยกับเพื่อนและครอบครัว, หรือการสนับสนุนองค์กรที่ทำงานเพื่อสิทธิ Intersex

การสร้างความตระหนักรู้และความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับ Intersex จะช่วยลดอคติและการเลือกปฏิบัติ และสร้างสังคมที่เปิดกว้างและยอมรับความหลากหลาย

นอกจากนี้ เรายังสามารถสนับสนุนให้มีการออกกฎหมายและนโยบายที่คุ้มครองสิทธิของกลุ่ม Intersex และส่งเสริมการดูแลสุขภาพแบบองค์รวมที่เคารพในศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์

สิ่งที่ทำได้ง่ายๆ ในชีวิตประจำวัน

1. เรียนรู้และทำความเข้าใจ: ศึกษาข้อมูลที่ถูกต้องเกี่ยวกับ Intersex จากแหล่งที่น่าเชื่อถือ
2. พูดคุยและสร้างความตระหนักรู้: แชร์ข้อมูลและความรู้เกี่ยวกับ Intersex ให้กับคนรอบข้าง
3. สนับสนุนองค์กร: บริจาคหรือเป็นอาสาสมัครให้กับองค์กรที่ทำงานเพื่อสิทธิ Intersex
4. ใช้ภาษาที่เคารพ: หลีกเลี่ยงการใช้คำพูดที่สร้างความอับอายหรือเลือกปฏิบัติ
5. สนับสนุนนโยบาย: สนับสนุนนโยบายที่คุ้มครองสิทธิของกลุ่ม Intersex

กฎหมายและนโยบายที่เกี่ยวข้องกับ Intersex ในประเทศไทย

ในประเทศไทย ยังไม่มีกฎหมายเฉพาะที่คุ้มครองสิทธิของกลุ่ม Intersex อย่างชัดเจน แต่มีความพยายามในการผลักดันให้มีการแก้ไขกฎหมายเพื่อให้ครอบคลุมถึงประเด็น Intersex

ปัจจุบัน กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับเพศในประเทศไทยยังคงจำกัดอยู่เพียงแค่ชายและหญิง ทำให้กลุ่ม Intersex ไม่ได้รับการยอมรับและคุ้มครองอย่างเต็มที่

การแก้ไขกฎหมายให้ครอบคลุมถึง Intersex จะช่วยให้บุคคล Intersex สามารถเข้าถึงสิทธิและบริการต่างๆ ได้อย่างเท่าเทียมกับบุคคลทั่วไป

ความท้าทายในการผลักดันกฎหมาย

• ความเข้าใจที่จำกัด: ความเข้าใจเกี่ยวกับ Intersex ในสังคมไทยยังไม่แพร่หลาย
• อคติและการเลือกปฏิบัติ: อคติและการเลือกปฏิบัติที่มีต่อกลุ่ม Intersex ทำให้การผลักดันกฎหมายเป็นไปได้ยาก
• การขาดข้อมูลและสถิติ: การขาดข้อมูลและสถิติเกี่ยวกับจำนวนและสถานการณ์ของกลุ่ม Intersex ในประเทศไทย ทำให้การกำหนดนโยบายเป็นไปได้ยาก

การเรียกร้องสิทธิของกลุ่ม Intersex เป็นเรื่องที่ต้องอาศัยความเข้าใจและความร่วมมือจากทุกภาคส่วนในสังคม อย่าปล่อยให้ใครต้องเผชิญกับความเจ็บปวดจากการตัดสินใจที่พวกเขาไม่ได้มีส่วนร่วม

ถ้ามีใครที่กำลังสับสนหรือไม่แน่ใจเกี่ยวกับเรื่องเพศของตัวเอง หรืออยากพูดคุยกับใครสักคน Lovecare Station พร้อมรับฟังและให้คำปรึกษาเสมอนะ :)