“เมนส์มาแล้ว!” คำพูดนี้อาจทำให้หลายคนรู้สึกเขินอาย หรือกังวลใจใช่มั้ย? แต่จริงๆ แล้ว การมีประจำเดือน หรือ ป.จ.ด. เนี่ย เป็นเรื่องธรรมชาติสุดๆ ที่บอกให้รู้ว่าร่างกายของเรากำลังเติบโตและเปลี่ยนแปลงไปสู่ช่วงวัยสาว มาทำความเข้าใจเรื่องนี้ไปพร้อมๆ กันดีกว่า!

ทำไมเราถึงต้องมีประจำเดือน?

การมีประจำเดือน หรือที่หลายคนเรียกว่า “เมนส์” หรือ “ระดู” เป็นสัญญาณสำคัญของการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายเมื่อเราเข้าสู่วัยสาว ร่างกายของเราจะสร้างฮอร์โมนที่แตกต่างจากเด็กผู้ชาย ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทั้งรูปร่าง กลิ่นกาย และที่สำคัญคือการมีประจำเดือนนั่นเอง

ประจำเดือนคือเลือดและเนื้อเยื่อที่ถูกขับออกจากร่างกายทางช่องคลอด เป็นสิ่งที่ร่างกายเตรียมไว้รองรับการตั้งครรภ์ แต่เมื่อไม่มีการปฏิสนธิ ร่างกายก็จะขับสิ่งเหล่านี้ออกมา เราเลยเห็นเป็นเลือดประจำเดือนไงล่ะ

โดยปกติแล้ว เด็กผู้หญิงส่วนใหญ่จะมีประจำเดือนครั้งแรกในช่วงอายุ 11-15 ปี แต่ก็ไม่ต้องกังวลนะถ้าของเรามาช้าหรือเร็วกว่านั้น เพราะร่างกายของแต่ละคนไม่เหมือนกัน บางคนอาจจะมาเร็วกว่าเพื่อน บางคนก็มาช้ากว่าหน่อย

แล้วประจำเดือนมายังไง?

• รอบเดือน: ผู้หญิงส่วนใหญ่จะมีรอบเดือนทุกๆ 28 วัน แต่ก็อาจจะคลาดเคลื่อนไปบ้างเล็กน้อย (ประมาณ 7 วัน) ถือว่าเป็นเรื่องปกติ
• ระยะเวลา: แต่ละครั้งที่เรามีประจำเดือน จะมีระยะเวลาประมาณ 3-7 วัน
• เลือด: เลือดประจำเดือนจะออกมาทางช่องคลอด ซึ่งเป็นคนละช่องกับท่อปัสสาวะนะ

ประจำเดือนครั้งแรก = สัญญาณของการเป็นสาว?

ใช่แล้ว! การมีประจำเดือนครั้งแรกถือเป็นสัญญาณสำคัญที่บ่งบอกว่าเรากำลังก้าวเข้าสู่วัยสาวอย่างเต็มตัว นอกจากนี้ยังหมายถึงว่าร่างกายของเราพร้อมที่จะตั้งครรภ์ได้ หากมีการปฏิสนธิกับอสุจิของผู้ชาย

แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าเราจะต้องรีบร้อนมีลูกนะ! การมีประจำเดือนเป็นเพียงสัญญาณหนึ่งเท่านั้น เรายังสามารถสนุกกับการเรียนรู้ ใช้ชีวิต และทำตามความฝันของเราได้เต็มที่

การเปลี่ยนแปลงอื่นๆ เมื่อเข้าสู่วัยสาว

• รูปร่าง: หน้าอกเริ่มขยาย สะโพกผายออก
• ขน: มีขนขึ้นบริเวณรักแร้และอวัยวะเพศ
• สิว: ฮอร์โมนที่เปลี่ยนแปลงอาจทำให้เกิดสิว

ปวดท้องเมนส์ทำไงดี?

อาการปวดท้องเมนส์เป็นเรื่องที่สาวๆ หลายคนต้องเผชิญ แต่ก็มีวิธีรับมือกับอาการเหล่านี้ได้นะ

ลองทำตามวิธีเหล่านี้ดู:

• ประคบร้อน: ใช้กระเป๋าน้ำร้อน หรือผ้าขนหนูอุ่นๆ ประคบที่ท้องน้อย
• กินยาแก้ปวด: หากปวดมาก สามารถกินยาแก้ปวด เช่น พาราเซตามอล หรือ ไอบูโพรเฟน
• ออกกำลังกายเบาๆ: การออกกำลังกายเบาๆ เช่น โยคะ หรือเดินเล่น อาจช่วยลดอาการปวดได้
• พักผ่อนให้เพียงพอ: การพักผ่อนอย่างเต็มที่จะช่วยให้ร่างกายฟื้นตัว

เมื่อไหร่ควรไปหาหมอ?

ถ้ามีอาการเหล่านี้ ควรปรึกษาคุณหมอ:

• ปวดท้องเมนส์รุนแรงจนไม่สามารถทำกิจกรรมได้ตามปกติ
• มีเลือดออกมากผิดปกติ หรือมีลิ่มเลือดขนาดใหญ่
• ประจำเดือนมาไม่ปกติ หรือขาดประจำเดือน

ผ้าอนามัยแบบไหนที่ใช่สำหรับเรา?

การเลือกผ้าอนามัยให้เหมาะกับตัวเองเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อความสบายตัวและสุขอนามัยที่ดี

ผ้าอนามัยมีหลายแบบให้เลือก:

• แบบแผ่น: เป็นแบบที่นิยมใช้กันทั่วไป มีหลายขนาดให้เลือก
• แบบสอด: เหมาะสำหรับคนที่ต้องการความคล่องตัว แต่ต้องเปลี่ยนบ่อยๆ เพื่อป้องกันการติดเชื้อ
• แบบถ้วย: เป็นทางเลือกที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม สามารถนำกลับมาใช้ใหม่ได้

เคล็ดลับการเลือกผ้าอนามัย

• เลือกขนาดที่เหมาะสมกับปริมาณเลือดประจำเดือน
• เปลี่ยนผ้าอนามัยทุกๆ 4-6 ชั่วโมง หรือเมื่อรู้สึกว่าผ้าอนามัยเต็ม
• ล้างมือให้สะอาดก่อนและหลังเปลี่ยนผ้าอนามัย

เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับประจำเดือน

ยังมีเรื่องอื่นๆ เกี่ยวกับประจำเดือนที่เราควรรู้อีกนะ

มาดูกันเลย:

• PMS (Premenstrual Syndrome): อาการก่อนมีประจำเดือน เช่น หงุดหงิดง่าย อารมณ์แปรปรวน อยากกินของหวาน
• ประจำเดือนมาไม่ปกติ: อาจเกิดจากความเครียด การเปลี่ยนแปลงของน้ำหนัก หรือปัญหาสุขภาพอื่นๆ
• การนับวันไข่ตก: สำหรับคนที่ต้องการวางแผนครอบครัว การนับวันไข่ตกอาจเป็นประโยชน์

ความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับประจำเดือน

มีหลายความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับประจำเดือนที่ส่งต่อกันมา ลองมาดูกันว่ามีอะไรบ้าง:

• ห้ามกินของเย็น: จริงๆ แล้วสามารถกินได้ แต่ควรกินในปริมาณที่พอเหมาะ
• ห้ามออกกำลังกาย: สามารถออกกำลังกายเบาๆ ได้
• ห้ามสระผม: สามารถสระผมได้ตามปกติ

ดูแลตัวเองในช่วงมีประจำเดือน

ช่วงมีประจำเดือนเป็นช่วงที่ร่างกายของเราต้องการการดูแลเป็นพิเศษ

ลองทำตามเคล็ดลับเหล่านี้ดู:

• กินอาหารที่มีประโยชน์: เน้นผัก ผลไม้ และอาหารที่มีธาตุเหล็ก
• ดื่มน้ำให้เพียงพอ: ช่วยลดอาการบวมน้ำ
• พักผ่อนให้เต็มที่: ช่วยให้ร่างกายฟื้นตัว
• ออกกำลังกายเบาๆ: ช่วยลดอาการปวดท้องเมนส์
• จัดการความเครียด: หาเวลาผ่อนคลาย เช่น ฟังเพลง อ่านหนังสือ หรือทำสมาธิ

เรื่องสุขอนามัยที่ต้องใส่ใจ

สุขอนามัยที่ดีเป็นสิ่งสำคัญในช่วงมีประจำเดือน:

• รักษาความสะอาดของอวัยวะเพศ: ล้างด้วยน้ำสะอาดอย่างน้อยวันละสองครั้ง
• เปลี่ยนผ้าอนามัยบ่อยๆ: เพื่อป้องกันการสะสมของเชื้อแบคทีเรีย
• เลือกชุดชั้นในที่ระบายอากาศได้ดี: เพื่อลดความอับชื้น

มีอะไรอยากถามเพิ่มเติม?

การมีประจำเดือนเป็นเรื่องธรรมชาติที่ผู้หญิงทุกคนต้องเจอ ไม่ต้องกังวลหรืออายที่จะพูดคุยเรื่องนี้กับเพื่อนสนิท คนในครอบครัว หรือผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพ

จำไว้ว่าร่างกายของแต่ละคนไม่เหมือนกัน สิ่งที่สำคัญที่สุดคือการทำความเข้าใจร่างกายของตัวเอง และดูแลตัวเองให้ดีที่สุด

ถ้ามีคำถามหรือข้อสงสัยเพิ่มเติมเกี่ยวกับประจำเดือน หรือเรื่องอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพและความสัมพันธ์ สามารถมาปรึกษาพวกเรา Lovecare Station ได้เสมอนะ พวกเราพร้อมรับฟังและให้คำแนะนำอย่างเป็นกันเองและเข้าใจวัยรุ่นอย่างแน่นอน!