เคยไหมที่พยายามทำทุกวิถีทางเพื่อไขว่คว้าความสุข แต่กลับรู้สึกว่ามันไกลเกินเอื้อม? จริงๆ แล้วความสุขอาจไม่ได้อยู่ที่การวิ่งตามหามัน แต่อยู่ที่การเริ่มต้นจากภายในใจของเราเองนี่เอง มาดูกันว่าเราจะสร้างความสุขง่ายๆ ได้ยังไงบ้าง

ความสุขคืออะไร? ทำไมต้องเริ่มที่ใจ?

ความสุขก็เหมือนความรู้สึกอื่นๆ มีขึ้นมีลง เป็นธรรมดาของชีวิต บางทีก็สุขล้น บางทีก็สุขน้อยนิด เข้าใจธรรมชาติข้อนี้จะช่วยให้เราไม่ยึดติดกับความสุขจนเกินไป

หลายคนคิดว่าความสุขคือการได้สิ่งที่ต้องการ แต่จริงๆ แล้วความสุขมีหลายแบบมากๆ อาจจะมาจากการได้ลงมือทำอะไรสนุกๆ การชนะเกม หรือแม้แต่การได้ใช้สมองแก้ปัญหา

การฝึกสังเกตความรู้สึกของตัวเองนี่แหละ คือก้าวแรกของการสร้างความสุข เพราะเมื่อเรารู้ว่าอะไรทำให้เรามีความสุข เราก็จะสามารถสร้างสถานการณ์แบบนั้นได้บ่อยขึ้น

ความสุขไม่ได้มีแค่ Happy

• Enjoyment: ความสุขที่เกิดจากการได้ลงมือทำอะไรสักอย่าง
• Happy: ความสุขที่เกิดจากการได้สิ่งที่คาดหวัง
• Mastery: ความสุขที่เกิดจากการได้ใช้ความสามารถของตัวเอง

รู้จัก PERMA Model: 5 องค์ประกอบสร้างสุข

Martin Seligman นักจิตวิทยาชื่อดังบอกว่า ความสุขสร้างได้นะ! แค่เรารู้จักองค์ประกอบของมัน แล้วค่อยๆ ปรับชีวิตให้เข้ากับองค์ประกอบเหล่านั้น ซึ่งก็คือ PERMA Model นั่นเอง

PERMA Model คืออะไร? มันคือ 5 องค์ประกอบที่ช่วยให้ชีวิตเรามีความสุขและพึงพอใจในทุกๆ ด้าน มาดูกันว่ามีอะไรบ้าง

PERMA Model มีอะไรบ้าง?

1. P: Positive Emotion (อารมณ์เชิงบวก): มองโลกในแง่ดี หาเรื่องสนุกๆ ทำ
2. E: Engagement (เข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่ง): ทำกิจกรรมที่ชอบ หาอะไรใหม่ๆ เรียนรู้
3. R: Relationship (สานสัมพันธภาพ): สร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้าง
4. M: Meaning (ชีวิตเปี่ยมความหมาย): ค้นหาเป้าหมายในชีวิต ทำสิ่งที่รู้สึกว่ามีคุณค่า
5. A: Accomplishment (พลังจากความสำเร็จ): ตั้งเป้าหมายเล็กๆ แล้วทำให้สำเร็จ

Positive Emotion: ยอมรับความรู้สึกตัวเอง

อารมณ์เชิงบวกไม่ได้แปลว่าต้องมีความสุขตลอดเวลานะ บางทีเราก็ต้องเจอกับความทุกข์บ้างเป็นเรื่องธรรมดา

การยอมรับว่าความทุกข์เป็นส่วนหนึ่งของชีวิต คือจุดเริ่มต้นของการจัดการอารมณ์ บางครั้งเราอาจจัดการเองได้ แต่บางครั้งก็ต้องการความช่วยเหลือ

ถ้าความรู้สึกมันหนักหนาเกินไป อย่ากลัวที่จะขอคำปรึกษาจากเพื่อนสนิท คนในครอบครัว หรือผู้เชี่ยวชาญนะ

ทริคง่ายๆ สร้างอารมณ์บวก

• ลองเขียนบันทึกสิ่งดีๆ ที่เกิดขึ้นในแต่ละวัน
• หาเวลาทำกิจกรรมที่ชอบ เช่น ดูหนัง ฟังเพลง เล่นกีฬา
• อยู่ใกล้ชิดกับคนที่ทำให้เรารู้สึกดี

Engagement: หาอะไรทำแล้วอินไปกับมัน

การได้เป็นส่วนหนึ่งของอะไรสักอย่าง ไม่ว่าจะเป็นการเรียน การทำงาน หรือกิจกรรมต่างๆ ทำให้เรารู้สึกมีคุณค่า

ลองหากิจกรรมที่เราสนใจ แล้วลงมือทำอย่างเต็มที่ ไม่ว่าผลลัพธ์จะเป็นยังไง อย่างน้อยเราก็ได้เรียนรู้และเติบโต

ระดับการมีส่วนร่วมของแต่ละคนไม่เหมือนกัน บางคนชอบทำอะไรคนเดียว บางคนชอบทำงานเป็นทีม สำคัญคือการหาจุดที่พอดีกับตัวเอง

กิจกรรมง่ายๆ สร้าง Engagement

• ลองเข้าชมรมที่โรงเรียน หรือมหาวิทยาลัย
• สมัครเป็นอาสาสมัครในโครงการที่สนใจ
• เข้าร่วมกลุ่มคนที่ชอบอะไรเหมือนๆ กัน

Relationship: สร้างและรักษาสัมพันธภาพที่ดี

ความสัมพันธ์กับคนอื่นเป็นสิ่งสำคัญมากๆ เพราะมันช่วยให้เรารู้สึกเชื่อมโยงกับโลกภายนอก

ลองเปิดใจให้กับความสัมพันธ์ที่ปลอดภัย พูดคุยกับคนที่ไว้ใจได้ และรับฟังความคิดเห็นของคนอื่น

การได้ช่วยเหลือคนอื่น ก็เป็นวิธีที่ดีในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดี เพราะมันทำให้เรารู้สึกดีกับตัวเองและผู้อื่น

ทริคง่ายๆ สร้าง Relationship

• ลองชวนเพื่อนไปทำกิจกรรมที่ชอบด้วยกัน
• ให้กำลังใจและช่วยเหลือเพื่อนเมื่อเขาต้องการ
• พูดคุยกับคนในครอบครัวอย่างเปิดอก

Meaning: ค้นหาความหมายของชีวิต

การมีเป้าหมายในชีวิต ทำให้เรารู้สึกว่าชีวิตมีคุณค่าและมีความหมาย

ลองถามตัวเองว่าอะไรคือสิ่งที่สำคัญที่สุดในชีวิตของเรา อะไรคือสิ่งที่เราอยากจะทำให้สำเร็จ

ความหมายของชีวิตอาจไม่ใช่สิ่งที่ยิ่งใหญ่เสมอไป มันอาจเป็นแค่การได้ทำสิ่งที่เรารัก ได้ช่วยเหลือคนอื่น หรือได้ใช้ชีวิตอย่างมีความสุข

คำถามง่ายๆ ค้นหา Meaning

• อะไรคือสิ่งที่เราทำแล้วรู้สึกมีความสุขที่สุด?
• อะไรคือสิ่งที่เราอยากจะเปลี่ยนแปลงในโลกนี้?
• อะไรคือสิ่งที่เราอยากจะจดจำไปตลอดชีวิต?

Accomplishment: ภูมิใจในความสำเร็จเล็กๆ

ความสำเร็จไม่ได้หมายถึงการได้รางวัลใหญ่โตเสมอไป การทำอะไรเล็กๆ น้อยๆ ให้สำเร็จ ก็ถือเป็นความสำเร็จได้เหมือนกัน

ลองตั้งเป้าหมายเล็กๆ ที่ทำได้จริง แล้วลงมือทำอย่างเต็มที่ เมื่อทำสำเร็จแล้ว อย่าลืมให้รางวัลตัวเองด้วยนะ

ความสำเร็จจะช่วยเพิ่มความมั่นใจในตัวเอง และทำให้เรารู้สึกว่าเราสามารถทำอะไรก็ได้ที่เราตั้งใจ

เป้าหมายง่ายๆ สร้าง Accomplishment

• อ่านหนังสือให้จบเล่ม
• ทำอาหารเมนูใหม่
• ออกกำลังกายให้ได้อย่างน้อย 30 นาที

จำไว้ว่าความสุขคือความสามารถที่เราฝึกฝนได้ ค่อยๆ ใช้ชีวิต ให้เวลาตัวเอง สังเกตความรู้สึกที่เกิดขึ้น แล้วเราจะพบว่าความสุขอยู่ใกล้ตัวเรามากกว่าที่คิด

ถ้าใครรู้สึกว่ายังจัดการกับความรู้สึกของตัวเองไม่ได้ หรืออยากได้คำแนะนำเพิ่มเติม มาคุยกับพี่ๆ นักจิตวิทยาที่ Lovecare Station ได้เสมอนะ พวกพี่ๆ พร้อมรับฟังและช่วยเหลือเสมอ!